“Kẻ mũi vua?”. Đó là tên gọi được đặt cho một loài khủng long Hadrosaur mới được phát hiện gần đây, có tên khoa học là Rhinorex condrupus. Nó ăn thực vật vào cuối kỷ Phấn trắng, khoảng 75 triệu năm trước.
Không giống như các loài khủng long Hadrosaur khác, Rhinorex không có mào xương hay mào thịt trên đầu. Thay vào đó, nó có một chiếc mũi khổng lồ. Ngoài ra, nó được phát hiện không phải trong một mỏm đá như các loài Hadrosaur khác mà tại Đại học Brigham Young, trên một kệ sách trong một phòng phía sau.
Trong nhiều thập kỷ, những người săn tìm hóa thạch khủng long đã miệt mài làm việc với cuốc, xẻng và đôi khi cả thuốc nổ. Họ đục đẽo và phá hủy hàng tấn đá mỗi mùa hè để tìm kiếm xương. Các phòng thí nghiệm đại học và bảo tàng lịch sử tự nhiên chứa đầy những bộ xương khủng long không hoàn chỉnh hoặc còn nguyên vẹn. Tuy nhiên, một phần đáng kể các hóa thạch vẫn nằm trong các thùng và khuôn thạch cao được cất giữ trong kho. Chúng chưa có cơ hội kể câu chuyện của mình.
Tình hình hiện nay đã thay đổi. Một số nhà cổ sinh vật học mô tả ngành khoa học về khủng long đang trải qua một thời kỳ phục hưng thứ hai. Ý họ muốn nói là những phương pháp tiếp cận mới đang được áp dụng để hiểu sâu hơn về cuộc sống và thời đại của khủng long.
Một trong những cách tiếp cận mới đó là chỉ đơn giản xem xét những gì đã được tìm thấy, như trường hợp của Rhinorex.
Vào những năm 1990, hóa thạch của Rhinorex được tìm thấy tại Đại học Brigham Young. Thời điểm đó, các nhà cổ sinh vật học tập trung vào dấu vết da trên xương thân của loài khủng long Hadrosaur, nên không dành nhiều thời gian cho các hộp sọ hóa thạch vẫn còn nằm trong đá. Sau đó, hai nhà nghiên cứu sau tiến sĩ quyết định nghiên cứu hộp sọ của loài khủng long này. Hai năm sau, Rhinorex được phát hiện. Các nhà cổ sinh vật học đã có được những hiểu biết mới về công trình nghiên cứu của họ.
Bộ xương Rhinorex ban đầu được khai quật từ một khu vực ở Utah gọi là địa điểm Neslen. Các nhà địa chất đã có một bức tranh khá rõ ràng về môi trường xa xưa của địa điểm Neslen. Đó là một môi trường cửa sông, một vùng đất thấp lầy lội nơi nước ngọt và nước mặn hòa trộn gần bờ biển của một vùng biển cổ đại. Nhưng sâu vào đất liền, cách đó 200 dặm, địa hình lại rất khác. Các loài khủng long mỏ vịt khác, loại có mào, đã được khai quật ở vùng nội địa. Bởi vì các nhà cổ sinh vật học trước đó không kiểm tra toàn bộ bộ xương Neslen, họ cho rằng nó cũng là một loài khủng long mỏ vịt có mào. Kết quả của giả định đó, người ta đã kết luận rằng tất cả các loài khủng long mỏ vịt có mào đều có thể khai thác tài nguyên nội địa và cửa sông như nhau. Mãi cho đến khi các nhà cổ sinh vật học kiểm tra lại, người ta mới nhận ra đó thực sự là Rhinorex.
Giống như một mảnh ghép của bức tranh hoàn chỉnh được đặt vào đúng vị trí, việc phát hiện ra Rhinorex là một loài mới của sự sống vào cuối kỷ Phấn trắng đã cho thấy rằng việc tìm thấy "Vua Mũi" cũng chứng tỏ các loài khủng long Hadrosaur khác nhau đã thích nghi và tiến hóa để lấp đầy các hốc sinh thái khác nhau.
Chỉ bằng cách quan sát kỹ hơn các hóa thạch trong những thùng chứa bụi bặm, các nhà cổ sinh vật học đang tìm ra những nhánh mới của cây sự sống khủng long.
——— Trích từ Dan Risch
Thời gian đăng bài: 01/02/2023